Karar Metni

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/279 E., 2024/2020 K.

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; tarafların paydaş olduğu … ada … parsel sayılı taşınmazda ortaklığın mümkünse aynen, değilse satış suretiyle giderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı … vekili cevap dilekçesinde özetle; muhdesat iddiasında bulunarak dava konusu taşımazda ortaklığın aynen taksim suretiyle giderilmesine karar verilmesini istemiştir.
III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 21.04.2016 tarihli ve 2015/1092 Esas, 2016/464 Karar sayılı kararıyla; dava konusu taşınmazın satışı suretiyle ortaklığın giderilmesine karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 09.12.2019 tarihli ve 2016/11409 Esas, 2019/8458 Karar sayılı ilâmıyla; “.. davalı … vekili davaya cevap dilekçesi ile taşınmaz üzerinde bulunan dükkanın müvekkiline ait olduğunu belirterek muhdesat iddiasında bulunmuştur. Bu durumda mahkemece, muhdesat iddiasına karşı davacının beyanları alınmalı, muhdesat iddiasını kabul etmemesi halinde davalıya muhdesatın aidiyetinin tespiti için dava açmak üzere süre verilmeli, verilen süre içerisinde davalı tarafından dava açıldığı takdirde bu davanın sonucu beklenmeli, açılmadığı takdirde muhdesat konusunda uyuşmazlık yokmuş gibi yargılamaya devam olunmalıdır. ” gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, dava konusu taşınmazda ortaklığın satış suretiyle giderilmesine, taşınmazın satışından elde edilecek bedelin %15,26 oranındaki inşai muhdesat bedelinin davalı …’a, %13,35 oranındaki inşai muhdesat bedelinin davalı …’a ödenmesine, geriye kalan ve arza isabet eden kısmın tapu kaydında hisseleri oranında hak sahibi hissedarlara ödenmesine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A.Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle;
1.Dava konusu taşınmaz ile ilgili bilirkişi raporunda B harfi ile gösterilen dükkanın müvekkiline ait olduğunu, muhdesatın aidiyetinin tespiti istemiyle dava açıldığını, dosyanın derdest olduğunu, bekletici mesele yapılması gerektiğini,
2.Müvekkili dışındaki diğer paydaşlara muhdesatlarının bedellerinin ödenmesine karar verildiğini, kararın paydaşlar arasında eşitsizlik yarattığını ileri sürerek temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dava, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.
Paydaşlığın (ortaklığın) satış yoluyla giderilmesi hâlinde dava konusu taşınmaz üzerinde bina, ağaç vs. gibi bütünleyici parçalar (muhdesat) varsa bunların arzla birlikte satılması gerekir. Ancak muhdesatın bir kısım paydaşlara (ortaklara) ait olduğu konusunda tapuda şerh varsa veya bu hususta bütün paydaşlar ittifak ediyorlarsa ve muhdesat, arzın değerinde bir artış meydana getiriyorsa bu artışın belirlenmesi için dava tarihi itibarıyla arzın ve muhdesatın değerleri ayrı ayrı tespit edilir. Belirlenen bu değerler toplanarak taşınmazın tüm değeri bulunur. Bulunan bu değerin ne kadarının arza ne kadarının muhdesata isabet ettiği yüzdelik oran kurulmak suretiyle belirlenir. Satış sonunda elde edilecek bedelin bölüştürülmesi de bu oranlar esas alınarak yapılır. Muhdesata isabet eden kısım muhdesat sahibi paydaşa, geri kalan bedel ise payları oranında paydaşlara (ortaklara) dağıtılır.
Somut olayda; dosyaya ibraz edilen 12.06.2024 tarihli bilirkişi raporunda B harfi ile gösterilen dükkan ile ilgili davacı … tarafından Mersin 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2024/287 Esas sayılı dava dosyası ile muhdesatın aidiyetinin tespiti istemiyle dava açılmıştır.
Bu durumda Mahkemece, muhdesatın aidiyetinin tespitine ilişkin davanın bekletici mesele yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken anılan davanın sonuçlanması beklenilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bu nedenle hükmün bozulması gerekmiştir.